Effectief leren : Hoofdstuk 1
“Kenmerken effectief leren en directe instructie”
“Directe instructie”draait volgens mij om het optimaliseren van de actieve leertijd. Leerlingen moeten actief kunne leren bij jou in de klas en om dat te bereiken moet je kunnen leiden en begeleiden tegelijkertijd. Met leiden bedoel ik het kunnen zorgen voor een goede orde in de klas, en dat is het eerste zorg voor elk onervaren docent. Onder begeleiden hoort eigenlijk een hele scala aan bekwaamheden: taakgericht zijn, leerlingen steeds stimuleren en motiveren, goed kunnen uitleggen…en al deze bekwaamheden zullen we tegen komen in de verschillede lesfasen van deze didactische model.
Directe instructie is ook bedoeld om leerlingen effectief te laten leren. Hiervoor worden “sleutelbegrippen”genoemd en tot de laatste detail uitgelegd. Tijdens mijn stage van vorig jaar had ik hier gebruik van gemaakt en ik kan wel zeggen dat mijn lessen geslaagd waren (ook volgens mijn coach en leerlingen).
In het begin had ik wel wat moeite mee met het bepalen van de juiste niveau van de leerstof omdat ik het niveau van de leerlingen niet goed kon inschatten. Zichtbaarheid van het leer- en denkproces bij leerlingen tijdens de fase van leerstofverwerking vind ik nog steeds één van de moeilijkste taken die een docent moet kunnen beheersen.
Als laatste wil ik het hebben over motivatie, want het is gewoon één van de pillaren van een goede sfeer in de klas. Wat mij echt aanspreekt in de zes factoren die hierbij horen is “succes ervaren”en “positieve benadering”. De vruchten van succes ervaren kan je duidelijk zien na een proefwerk bij leerlingen die goede cijfers hebben behaald ( tonen meer interesse, durven meer vragen te stellen…) daarom kan je beter als je een moeilijke leerstof behandelt, eerst één of twee “makkelijke” So’s geven om je leerlingen succes te laten ervaren en dan pas een proefwerk geven. Positieve benadering zorgt als eerst voor een prettige en veilige sfeer in de klas en dat zorgt voor gemotiveerde leerlingen en docenten.
Effectief leren : Hoofdstuk 2
“Kenmerken effectief leren en directe instructie, de lespraktijk in fasen”
In deze hoofdstuk worden de basis ingrediënten voor een geslaagde les benoemd. Alle lesfasen zijn logisch opgebouwd, en je krijgt het gevoel of je een algoritme aan het lezen bent. Die lesfasen heb ik allemaal uitgeprobeerd tijdens mijn stage van vorig jaar. Ik had toen ook kennis gemaakt met het OE2R model: KAG-AL (Kennis Als Gereedschap – Activerend Leren) maar die vond ik toen meer bedoeld voor ervaren docenten. Dat wil niet zeggen dat het directe instructie model voor onervaren docenten bedoeld is, maar door de “overmaat” aan structuur ( wat sommigen als minpunt zien) zullen onervaren docenten de zekerheid krijgen dat ze geen slechte of onvolledige uitleg of instructie zullen geven. Er zullen ook altijd leerlingen zijn die extra structuur nodig hebben en dan ligt deze instructie strategie voor de hand ook voor ervaren docenten.
Aanvullig:
Ik had tijdens mijn stage wat lessen bijgewoond van andere collega’s. En als ik mijn lessen als stagiaire zou moeten vergelijken met die van andere ervaren docenten dan zou ik wel kunnen zeggen dat mijn lessen “geslaagd” waren. Als stagiaire of beginnende docent is orde houden en zorgen dat je leerlingen aan de slag gaan tijdens het zelfdstandigwerkzaamheid één van je grootste zorgen, en dat was me wel gelukt m.b.v het directe instructie model (Een uitleg op het juiste niveau, informatie gestructureerd aanbidden, duidelijk zeggen hoe ze moeten (samen)werken…). Van mijn coach kreeg ik te horen dat het goed ging en vooral met orde en sfeer tijden de lessen. Leerlingen vonden het ook leuker om precies te weten wat er allemaal in de les gaat gebeuren. Ze hadden ook het gevoel dat de lessen wat korter duurden dan hiervoor…
Positieve benadering: Ik geef les aan sport en cultuur klassen. In de sportklassen probeer ik vaker een link te vinden tussen wiskunde en sport, en dan zijn gelijk bijna alle leerlingen gemotiveerd om iets te vertellen over hun succes in sport. Als je dan je leerlingen laat zien en voelen dat je dat wel waardeert en ook hetzelfde van hun verwacht in wiskunde, dan zullen ze zeker bereid zijn om hun best te gaan doen om je niet teleur te stellen en om hun “status” hoog te kunnen houden. Hetzelfde geldt ook voor de cultuurklassen.
OE2R model vind ik meer bedoeld voor ervaren docenten of tenminste voor docenten die het directe instructie model goed beheersen. In het OE2R model moet je wel zorgen voor een soepele en logische overgang tussen de verschillende fasen wat niet echt makkelijk is, vond ik. Ik kwam ook vaker in tijdsnood tijdens de lessen in tegenstelling tot het directe instructie model, het koste mij ook heel veel tijd om de lessen volgens het OE2R model te voorbereiden i.v.m het D.I model. Ik moest toen ook het OE2R model gebruiken i.c.m het smartcriteria en dat makte het nog moeilijker.
